Αυτά που δε θα ακούσετε στο Μέγαρο Μουσικής

 

Ας ξεκινήσουμε, για άλλη μια φορά, από τα απλά: εν έτει 1869 τέθηκε σε λειτουργία η γραμμή Αθηνών – Πειραιώς, που, αν το καλοσκεφτούμε, ούτε εκκινούσε από την Αθήνα ούτε κατέληγε στον Πειραιά. Ο διάδοχος της γραμμής αυτής είναι η Στα.Συ., κατά συνέπεια αν ντε και καλά έπρεπε φέτος να εορταστούν τα 150 χρόνια των ελληνικών σιδηροδρόμων, θεσμικά αρμόδια θα ήταν η Στα.Συ. και όχι ο Ο.Σ.Ε.. Αν ο Ο.Σ.Ε. θέλει να εορτάσει 150 χρόνια σιδηροδρόμων της αρμοδιότητάς του, θα πρέπει να περιμένει ως όχι νωρίτερα από τις 22 Ιουνίου 2032, οπότε και θα συμπληρωθούν 150 χρόνια από τη δημοσίευση των Νόμων 1046/22.05.1882, 1047/22.05.1882 και 1048/22.05.1882 σχετικά με την κατασκευή των γραμμών Πελοποννήσου, Αττικής και Θεσσαλίας, αντιστοίχως. Τι κρίμα, όμως, που εδώ και πολλά χρόνια:

·              δεν υπάρχει σιδηρόδρομος Πελοποννήσου και όλες οι υποδομές αυτού (με απόλυτη ευθύνη του Ο.Σ.Ε.) είναι διαλυμένες

·              από τους σιδηροδρόμους Αττικής λείπουν 60km

·              από τους σιδηροδρόμους Θεσσαλίας λείπουν άλλα 60km.

 

Επειδή, όμως, το ειδικό σιδηροδρομικό βάρος στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας είναι αντιστρόφως ανάλογο της σιδηροδρομικής παραγωγικότητας, το ιστορικό καθήκον του εορτασμού των 150 ετών των ελληνικών σιδηροδρόμων πέφτει στους ώμους του Ο.Σ.Ε., που, αν μη τι άλλο, ξέρει από εκπλήρωση καθηκόντων. Η wayback machine μάς θυμίζει ότι στις 4 Ιανουαρίου 2007 ο Ο.Σ.Ε. ανακοίνωσε τον εορτασμό των 130 ετών από την ίδρυση των ελληνικών σιδηροδρόμων, χωρίς κανένας να γνωρίζει τι συνταρακτικό από γενεσιουργού σιδηροδρομικής άποψης έλαβε χώρα εν έτει 1877. Δύο τινά, λοιπόν, συμβαίνουν:

·              ή ο Ο.Σ.Ε. εν έτει 2007 μάς δούλευε ψιλό γαζί (ίσως να πρόκειται για το μοναδικό προσόν αυτής της εταιρείας)

·              ή , quod erat demonstrandum.

 

Στο Μέγαρο Μουσικής θα ακουστούν πολλά ωραία λόγια και πολλά ωραία ψέματα. Θα ακουστούν υποσχέσεις που έχουν ειπωθεί αμέτρητες φορές, θα προβληθούν δήθεν σπάνιες φωτογραφίες από την ιστορία των ελληνικών σιδηροδρόμων και φανταχτερά βίντεο μιας εξιδανικευμένης εικονικής πραγματικότητας. Η αλήθεια, όμως, δε φτιασιδώνεται εύκολα. Οι στημένες ομιλίες και οι ξύλινοι λόγοι δε μπορούν να ανατρέψουν το ζοφερό σήμερα.

 

Κανείς δε θα πει ότι ενώ, σύμφωνα με την Δήλωση Δικτύου φέρουν φωτεινή ηλεκτρική σηματοδότηση περίπου 800km του δικτύου, στην πραγματικότητα τα 750km εξ’ αυτών δεν υποστηρίζονται από κανένα αυτοματοποιημένο σύστημα ασφαλείας. Οι δολιοφθορές είναι τόσο εκτεταμένες που δεν …εντυπωσιάζουν κανέναν πλέον, όμως οι νεκροί του 58 δε θα μπορέσουν να παραστούν στην εκδήλωση για να πουν ότι έχασαν τη ζωή τους με τόσο τραγικό τρόπο, μόνο και μόνο προκειμένου ο φύλαρχος του Αδένδρου και των πέριξ να αγοράσει την καινούρια Mercedes πουλώντας τα κλοπιμαία στον κλεπταποδόχο του Αδένδρου και των πέριξ, και ούτω καθεξής. Άραγε, θα αναφέρει κάποιος από τους μεγαλοσχήμονες ομιλητές του Μ.Μ.Α. ότι σε κανένα πολιτισμένο κράτος του κόσμου δεν είναι αποδεκτό να κυκλοφορούν σιδηρόδρομοι σε τακτική βάση χωρίς σηματοδότηση, αλλά με κινητά τηλέφωνα και με αναλογικούς ασυρμάτους; Αλήθεια, γιατί το μόνο πραγματικά σηματοδοτούμενο τμήμα είναι η γραμμή του Αεροδρομίου, η οποία (εντελώς τυχαία!) φιλοξενεί και το (αγαπημένο παιδί του ελληνικού κράτους που ακούει στο όνομα) μετρό;

 

Κανείς δε θα πει ότι κατά μήκος των καταργημένων γραμμών της Πελοποννήσου αφέθηκαν να σαπίσουν σχεδόν 300 Α.Σ.Ι.Δ., αξίας που υπερβαίνει τα €35,000,000, πολλά εκ των οποίων δε λειτούργησαν ούτε για ένα έτος (ιδίως όσα τοποθετήθηκαν εντός του 2003 νοτίως Τρίπολης). Τα μηχανήματα αυτά θα μπορούσαν να μεταφερθούν σε αφύλακτες διαβάσεις και να συμβάλλουν, με ελάχιστο κόστος, στη βελτίωση της ασφάλειας της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας. Θα αναφερθεί, άραγε, ότι μεταξύ Λιανοκλαδίου και Δομοκού θα εγκαταλειφθούν άλλα 8 Α.Σ.Ι.Δ., αξίας σχεδόν €1,000,000; Θα αναρωτηθεί, μήπως, κανείς γιατί δεν κατασκευάστηκε ούτε μια ανισόπεδη διάβαση κατά μήκος γραμμών που έκλεισαν επί μακρόν για την ανακαίνισή τους ή και κατά μήκος λειτουργικών γραμμών με επαρκέστατο πλάτος απαλλοτρίωσης, ή μήπως κάτι τέτοιο θα χαλούσε την εορταστική ατμόσφαιρα;

 

Κανείς δε θα πει ότι τα αστικά συγκροτήματα έχουν χαριστεί κυριολεκτικά χάριν ψηφοθηρικής ενίσχυσης της δράκας των «τοπικών παραγόντων», που κάθε βράδυ στον ύπνο τους ονειρεύονται τσιμενταρισμένες γραμμές. Η Καλαμάτα, η Κόρινθος, ο Άγιος Διονύσιος κι η Κοζάνη ήδη (και ο Βόλος, η Δράμα, ο Άγιος Ανδρέας, το Άργος, το Αίγιο, η Αλεξανδρούπολη κι οι Άγιοι Ανάργυροι αύριο) χαρίστηκαν εν ονόματι μιας δήθεν ανάπλασης, αλλά με αντικειμενικό σκοπό τον ες αεί εξοβελισμό του σιδηροδρόμου από τα κέντρα των πόλεων, ώστε οι μέτοχοι των εκεί Κ.Τ.Ε.Λ. να μη χάσουν την πελατεία τους. Άλλωστε, μπρος στα γκλάμουρουζ Εξαμίλια, τι αξία έχει η ψωρο-Κόρινθος;

 

Κανείς δε θα πει ότι η γραμμή Θεσσαλονίκης – Αλεξανδρούπολης αφέθηκε να σαπίσει ασυντήρητη για να προβάλλεται σήμερα ως μονόδρομος και ως αναγκαιότητα το τρύπημα των βουνών χάριν της νέας γραμμής υπερηχητικών ταχυτήτων. Μόλις πριν από 12 χρόνια, τα InterCities συνέδεαν τη Θεσσαλονίκη με την Αλεξανδρούπολη σε χρόνο 4:40’, ώστε να είναι ανταγωνιστικά ακόμα και προς την Εγνατία Οδό. Αλλά δεν ανησυχώ: η νέα γραμμή θα φέρει σηματοδότηση (που θα κλαπεί) και θα έχει ανωτάτη ταχύτητα 200 km/h (που εντός μιας δεκαετίας θα περιοριστεί σε 120 km/h, ακριβώς όπως στις γραμμές της Καλαμπάκας και του Κιάτου).

 

Κανείς δε θα πει ότι η Κοζάνη έχει αποκοπεί από το σιδηροδρομικό δίκτυο εδώ και 5 χρόνια, χωρίς να έχει προηγηθεί η κατασκευή της παραλλαγής μεταξύ Αζώτου και Μαυροδενδρίου, ούτε οι (καθ’ όλα απαραίτητες) νέες άνω διαβάσεις της Κοζάνης. Σίγουρα θα ακουστούν υποσχέσεις περί «σιδηροδρομικής Εγνατίας» που «θα καταστήσει την Κοζάνη επίκεντρο της οικονομικής ζωής της ευρύτερης περιοχής» και που «θα άρει τη σιδηροδρομική απομόνωση της Ηπείρου και της Δυτικής Μακεδονίας», όμως αυτές οι υποσχέσεις θα είναι πιο κενές ακόμα και από τους αυλούς του εκκλησιαστικού οργάνου της αίθουσας.

 

Κανείς δε θα πει ότι οι (κατά τα λοιπά συνιστώσες του Ενεργού Δικτύου και του Δικτύου υπό Κατασκευή) γραμμές της Πελοποννήσου είναι αδιάβατες λόγω κλοπών και γεωλογικών και μετεωρολογικών προβλημάτων, εκμηδενίζοντας de facto κάθε προοπτική τουριστικής χρήσης των γραμμών της Πελοποννήσου. Αντί της ορθολογικής και της στοχευμένης τουριστικής αξιοποίησης της Πελοποννήσου, πιθανώς να ακουστούν φανφάρες για «τον άρρηκτα δεμένο με την ιστορία της Πελοποννήσου σιδηρόδρομο», ανούσιες νοσταλγίες για «την εποχή που ο σιδηρόδρομος ήταν το μέσο όλων», αλλά επί του πρακτέου δε θα ειπωθεί τίποτα επικίνδυνο για το ευχάριστο κλίμα της βραδιάς. Όχι, οι συνδαιτημόνες του Μεγάρου δεν έχουν κανένα λόγο να ανησυχούν: καμία φωτογραφία από την καμένη Μεγαλόπολη, το ανακαινισθέν και αποξηλωθέν Μάναρι και τον σπασμένο Μελιγαλά δε θα προσβάλει την αισθητική τους. Καμία φωτογραφία από τις εγκαταλειμμένες ατμάμαξες των Μύλων Ναυπλίου, τα κλεμμένα βαγόνια του Καρδιακαφτίου και τις «ανυπολόγιστης αξίας μουσειακού τύπου» αυτοκινητάμαξες του Μηχανοστασίου Καλαμάτας δε θα τους δημιουργήσει αμφιβολίες για την επάρκεια του Ο.Σ.Ε. ως θεματοφύλακα της ιστορίας του ελληνικού σιδηροδρόμου. Καμία φωτογραφία από τους σάπιους στρωτήρες του Γλυκορρυζίου, την καθίζηση στο Δεσύλλα και το ασφαλτοστρωμένο πασάγιο του Ζευγολατιού δε θα αμαυρώσει την αλληλουχία των slides του ομιλητή που με θέρμη θα διαφημίζει τις «τουριστικές προοπτικές» της Πελοποννήσου.

 

Κανείς δε θα πει ότι ο Ο.Σ.Ε. ψεύδεται χωρίς αιδώ όταν, σε μια χώρα που έχει καταρρίψει κάθε ρεκόρ ανεργίας των νέων, δηλώνει ότι τάχα δεν έχει προσωπικό, λες και τυπικό προσόν για την πρόσληψη σταθμάρχη είναι η εκπόνηση μεταδιδακτορικής έρευνας στο CERN. Ο Ο.Σ.Ε. διατηρείται σκοπίμως χωρίς προσωπικό, ώστε η κατάσταση αυτή να προβάλλεται ως βολικό άλλοθι για την κατακρεούργηση της σιδηροδρομικής δραστηριότητας και την υπονόμευσή της στο μέλλον. Αν ο Ο.Σ.Ε. θελήσει να βρει προσωπικό, δε θα δυσκολευτεί καθόλου να το βρει. Όμως, ως εκτελεστής της πιο άγριας αντισιδηροδρομικής πολιτικής, ο Ο.Σ.Ε. προτιμά να κλαψουρίζει περί της λειψανδρίας του σαν πρωταγωνίστρια ρετρό ελληνικής ταινίας. Και κάποιοι τον χειροκροτούν…

 

Όλα αυτά, λοιπόν, δε θα ακουστούν στο Μέγαρο Μουσικής. Κανένας, άλλωστε, από τους ομιλητές της βραδιάς δε θα ήθελε να στιγματιστεί ως αντικοινωνικός ή αγενέστατος.

 

Ωστόσο, παραδέχομαι ότι η πρόσκληση του ΠτΔ ήταν η πιο ταιριαστή πρόσκληση για μια τέτοια βραδιά. Στην Ελλάδα, βλέπετε, ο σιδηρόδρομος και ο ΠτΔ έχουν ακριβώς τον ίδιο ρόλο: το διακοσμητικό.

 

 

Επιστροφή στη στήλη «Δημοσιεύσεις»

Επιστροφή στην Αρχική Σελίδα